آدرس: تهران، خیابان مطهری، خیابان سنائی، نبش خیابان بیست و ششم، پلاک 165
شماره تماس: 84081745-021
ساعت کاری: شنبه تا چهارشنبه، 8 الی ۱۷

اخبار برساد شید ایرانیان

در آمریکا وزارت آب نداریم، مردم در مدیریت آب دخالت دارند
۱۴۰۴ دی ۷, یکشنبه
بحران آب در ایران به مرحله‌ای رسیده که کارشناسان آن را «ورشکستگی آبی» می‌نامند.
علی میرچی، استاد منابع آب در دانشگاه ایالتی اوکلاهاما معتقد است ریشه این وضعیت بیش از آنکه در تغییرات اقلیمی باشد در «حکمرانی نادرست و تصمیم‌گیری‌های از بالا به پایین» است.
او می‌گوید که: «ایران دخل‌وخرج آبی خود را نشناخته و توسعه‌اش طوری پیش رفته که گویی محدودیت منابع وجود ندارد.» 
به‌گفته میرچی اصرار بر خودکفایی غذایی و تمرکز در تصمیم‌گیری در نهادهای مرکزی وضعیت آبی ایران را به مرز نابودی کشانده است، او هشدار می‌دهد: «اگر بارندگی کافی نباشد و روند فعلی ادامه پیدا کند، خطر روز صفر آبی برای تهران کاملاً جدی است.» 
زمانی‌که مدرسه می‌رفتیم در کتاب جغرافیا نقشه‌های ایران وجود داشت که پر بود از لکه‌های آبی، یکی دریاچه ارومیه بود و دیگری هامون، اما امروز در تصاویر ماهواره‌ای از بسیاری از این پیکره‌های آبی خبری نیست. چه اتفاقی افتاده است؟ 

همان‌طور که می‌دانیم کشور ما با مسئله از بین رفتن پیکره‌های آبی روبه‌روست. دریاچه ارومیه، گاوخونی، بختگان، هامون و دیگر دریاچه‌ها تحت تأثیر دو عامل مهم قرار گرفته‌اند، نخست تغییرات اقلیمی، زمانی‌که گرما و تبخیر زیاد و بارنگی کم شود آب برخی دریاچه‌ها از دست می‌رود؛ اما مهم‌تر از آن، حکمرانی و مدیریت نادرست آب است. حقابه محیط زیست رعایت نشده و این باعث شده دریاچه‌ها دچار خفگی شوند و توازن آبی‌شان از بین برود. بنابراین عامل انسانی و سوء‌مدیریت بیش از تغییرات اقلیمی در این بحران نقش داشته است. 
خطای اصلی در مدیریت منابع آب، این بوده که در مسیر توسعه محدودیت آب نه در منابع سطحی و نه زیرزمینی در نظر گرفته نشد؛ توسعه کشاورزی یا مسائل استراتژیک مانند رویکرد ما دنیا طوری اتفاق افتاد که انگار ما محدودیت آب نداریم. مثل خانواده‌ای که ماهی ده میلیون درآمد دارد اما ماهی سی میلیون خرج می‌کند و برای جبران دارایی‌هایش را می‌فروشد تا سرانجام ورشکست شود. ایران نیز دچار ورشکستگی آبی شده است چون دخل‌وخرج آبی خود را نشناخته و حسابداری آبی اشتباه بوده است. 
همه کشورها تا حدی از نوسانات اقلیمی آسیب می‌بینند، اما نحوه مدیریت تعیین می‌کند فشارها چقدر تحمل‌پذیر باشد. ترکیه و کشورهای حاشیه خلیج فارس هم مشکلاتی دارند اما نحوه مدیریت هست که فشار را برای شهروندان تحمل‌پذیر می‌کند. کشور عربستان با میزان آب تجدیدپذیر بسیار کمتر وضعیت پایدارتری دارند و ما نمی‌شنویم که کلانشهرهایی مانند تهران در این کشورها با هشدار تخلیه روبه‌رو شوند که البته چنین حرف‌هایی هم دردناک هستند و هم این‌که مسئولانه نیستند. 
بنابراین با استفاده از تکنولوژی، درک محدودیت آب، استفاده از سیاستگذاری‌های کلان مانند امنیت غذایی به‌جای خودکفایی غذایی می‌شد کارهای بهتری کرد. کشورهای دنیا از این روش‌ها استفاده می‌کنند، مثلاً کشورها به امنیت غذایی نیاز دارند و لازم نیست که همه صیفی‌جات را خودشان تولید کنند، اما این‌که ما اصرار داشته باشیم در برخی محصولات خودکفا باشیم نشان داده شده که در دراز مدت می‌تواند با امنیت غذایی منافات داشته باشد، چراکه روی امنیت خاک و آب اثر منفی دارد. بنابراین کشورهایی که این ملاحظات را درنظر می‌گیرند و از برخی تکنولوژی‌ها به موقع استفاده می‌کنند و سعی می‌کنند روابط‌شان را با سایر کشورها متناسب با ظرفیت آبی کشور تعیین کنند وضعیت بهتری دارند. 
اگر روابط ما با جهان طوری بود که به‌جای انزوا تعامل طبیعی با جهان داشتیم مجبور نبودیم تمام نیاز غذایی را در داخل تولید کنیم. برای کشوری با جمعیت ایران خودکفایی کامل ممکن نیست. ما باید در برخی محصولات آب‌بر تعامل وارداتی داشته باشیم تا به ورشکستگی آبی نرسیم، رویکرد ما باید مبتنی بر رفاه و امنیت شهروندان باشد، نه خودکفایی به‌شرط تخلیه آب‌های زیرزمینی و از بین رفتن آب‌های سطحی. تفکری که می‌گوید خودمان باید همه کارها را انجام دهیم ما را به سمتی می‌برد که متوجه نیستیم دخل و خرج آبی کشور کجاست و ما را به ورشکستگی می‌رساند.

متن کامل مصاحبه در:
https://B2n.ir/pb8103